Crowdfunding การระดมรูปแบบใหม่ เทคโนโลยีที่คนทั่วโลกพูดถึงมากในปัจจุบัน เพราะ Startups ส่วนใหญ่มักประสบปัญหาของการหาทุนในการเริ่มต้นทำธุรกิจ Crowdfunding ตัวเลือกที่จะเข้ามาช่วยแก้ปัญหานี้ในประเทศไทยได้
สำนักงานคณะกรรมการการ กับหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์ (ก.ล.ต.) ได้ เล็งเห็นถึงความสำคัญของ Crowdfunding ในรูปแบบที่เกี่ยวข้องกับหุ้นทุน (Equity Crowdfunding) จึงได้เริ่มออกกฎเกณฑ์เพื่อกำกับดูแลความเรียบร้อย พร้อมทั้งส่งเสริมให้เกิดการระดมทุนประเภทนี้อย่างแพร่หลาย จึงจำ เป็นต้องมีการให้ความรู้ และถ่ายทอดประสบการณ์จากผู้เชี่ยวชาญที่มีความคุ้นเคยกับ Crowdfunding เป็นอย่างดี แก่ผู้ที่ต้องการระดมทุน หรือนักลงทุน
Mr. Jason W. Best Co-founder and principal of Crowdfund Capital Advidors (CCA), Co-authored the Crowdfund Investing Framework ผู้วางโครงสร้าง Crowdfunding ของสหรัฐอเมริกา เป็นผู้ร่วมร่างกฎหมาย Crowdfunding ของสหรัฐอเมริกา กฎหมายที่เรียกว่า JOBS Act เป็นกฎหมายที่เรียกว่ายิ่งใหญ่มากในประวัติศาตสร์ของสหรัฐอเมริกา เป็นกฎหมายที่ช่วยสร้างงานให้ สหรัฐอเมริกา และCrowdfunding ก็เป็นหนึ่งในกฎหมายนั้น Mr. Jason เล่าว่า “กฎหมายนี้กว่าจะออก ใช้เวลาทั้งหมด 460 วันซึ่ง 460 นี้ ทางรัฐบาลสหรัฐฯ บอกว่า มันเป็นการร่างกฎหมายที่เร็วมาก แต่จริง ๆ แล้วในฐานะของผู้ที่อยากให้ Crowdfunding เกิดถือว่า 460 วันนี้เป็นเวลาที่นานนับชั่วอายุคนเลยทีเดียว” นอกจากนี้ Mr. Jason ยังเป็น นักบรรยายให้กับ ทำเนียบขาว ธนาคารโลก และเป็นนักพูดที่ได้รับเกียรติไปพูดที่เวที TED TALK ซึ่งหลายท่านทราบดีอยู่แล้วว่าใครก็ตามที่ได้ขึ้นพูดในเวทีแห่งนี้ถือได้ว่าไม่ธรรมดาเลยทีเดียว ทั้งนี้ Mr. Jason ยังได้ให้สัมภาษณ์ในเวทีของ CNN, CNBC, BBC, CCTV, PBS และสำนักข่าวอีกหลาย ๆ ประเทศทั่วโลก
หากพูดถึง Crowdfunding สามารถแบ่งได้ 3 รูปแบบใหญ่ ๆ คือ
1. Rewards Crowdfunding เป็นการระดมทุนทางอินเทอร์เน็ตจากนักลงทุนทั่วไป และสิ่งที่นักลงทุนจะได้รับคือ สินค้า หรือผลิตภัณฑ์นั้น ๆ
2. Loan Crowdfunding เป็นการกู้ยืมรูปแบบหนึ่ง มีดอกเบี้ย และเงินต้น (กรณีให้การสนับสนุนในรูปแบบการให้เงินกู้) ที่นักลงทุนให้เงินทุน แก่เจ้าของธุรกิจ ในรูปแบบกู้ยืม
3. Equity Crowdfunding ซึ่งผู้ร่วมลงทุนจะได้ผลตอบแทนเป็นหุ้น และการระดมทุนแบบนี้เรียกได้ว่าเป็นนวัตกรรมใหม่ของประเทศไทยเลยก็ว่าได้ เป็นการลงทุนรูปแบบใหม่ที่จะทำให้นักลงทุน และผู้ที่มีไอเดียทำธุรกิจใหม่ สามารถทำธุรกิจได้ง่าย และรวดเร็ว โดยที่ไม่ต้องใช้เงินทุนของตัวเอง
ขนาดของตลาด Crowdfunding จากทั่วโลก ในปี 2014 อยู่ประมาณ 16,000 ล้านเหรียญสหรัฐฯ และในปี 2015 คาดว่าจะเพิ่มขึ้นเป็น 33,000 ล้านเหรีญสหรัฐฯ หรือ 2 เท่าของปี 2014 (หากเทียบเป็นเงินไทยคือ หนึ่งล้านล้านบาท)
ในงานสัมมนา “Equity Crowdfunding แหล่งระดมทุนรูปแบบใหม่” จัดโดยตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย (SET) Mr. Jason ได้ให้ความรู้ในหัวข้อ Crowdfunding: Unlocking Thailand’s Entrepreneurship Potential ว่า “ กับคำถามที่ว่า ทำไม Crowdfunding ถึงเป็นเทคโนโลยีที่คนทั่วโลก พูดถึงมากในปัจจุบัน คำตอบคือนั่นเป็นเพราะ Crowdfunding คือแหล่งระดมทุนที่ทำให้นักลงทุนหน้าใหม่ สามารถมีธุรกิจได้เป็นของตัวเอง โดยที่ไม่ต้องกู้เงิน ไม่มีดอกเบี้ย และไม่ต้องมีหลักทรัพย์ค้ำประกัน หากท่านมีไอเดียในการทำธุรกิจ ก็จะมีคนร่วมลงทุนกับท่านโดยผ่านเว็บไซต์ แต่เว็บไซต์ดังกล่าวต้องมีการจดทะเบียนก่อน หมายความว่านี่เป็นโอกาสที่ท่านจะสามารถทำธุรกิจได้โดยไม่ต้องใช้เงินของตัวเอง และสำหรับนักลงทุน นี้ก็คือโอกาสของผู้ร่วมลงทุนทำธุรกิจได้ตั้งแต่วันที่ยังไม่เข้าซื้อขายในตลาดหลักทรัพย์ หรือเรียกได้ว่าเป็นเจ้าของตั้งแต่วันแรกที่ยังไม่มีบริษัทเสียด้วยซ้ำ ลองนึกภาพดูว่า หากบริษัทนี้เติบโตขึ้น และคุณคือ หนึ่งในผู้ถือหุ้น และวันหนึ่งมูลค่ามันอาจจะมากมายจนท่านเองก็คาดไม่ถึง วันหนึ่งอาจจะเข้าตลาดหลักทรัพย์ได้ หรือวันหนึ่งอาจจะมีคนมาขอซื้อบริษัท ในมูลค่าสูง ๆ
สำหรับในประเทศไทย หลายท่านอาจเคยได้ยินคำว่า Ensogo บริษัทนี้ถือเป็นบริษัทที่ดีของบริษัทจากประเทศไทยในการทำธุรกิจ เพียงในเวลาไม่ถึง 2 ปี เขาได้กำไรจากการทำธุรกิจเกือบ 2 พันล้านบาท ที่ต้องการจะกล่าวคือถึงแม้ธุรกิจของท่านในวันนี้จะเป็นธุรกิจที่ยังไม่มีคนรู้จัก ในอนาคตอันใกล้นี้ก็สามารถเป็นธุรกิจที่มีรายได้สูงมากเช่นกัน”
ในด้านความกังวลใจต่อการฉลโกง มีมากน้อยเพียงใด Mr. Jason บอกว่ามีวิจัยมากจาก เว็บไซต์ kickstarter ซึ่งเป็นเว็บไซต์ Crowdfunding ที่ใหญ่มาก พบว่า Crowdfunding มีความเสี่ยงที่จะมีการฉอโกงเกิดขึ้นน้อยกว่า 0.1% เพราะมีระบบที่ทำให้โปร่งใส ตรวจสอบได้ ถามว่ามันมีโอกาสเป็นไปได้หรือไม่ ก็ต้องตอบว่ามีโอกาสเกิดขึ้นได้แต่น้อยมาก เพราะมีทั้งกฎหมายที่ช่วยดูแล และตัวนักลงทุนเองก็ต้องย่อมดูแลเงินทุนของท่านให้เป็นอย่างดี สำหรับธุรกิจที่ประสบความสำเร็จได้ดีในการระดมทุน Crowdfunding คือธุรกิจออนไลน์หรือธุรกิจที่เกี่ยวข้องกับ Social mediaจะไปได้ดีมากกับ Crowdfunding เนื่องจากสามารถที่จะทำให้เป็นที่รู้จักได้อย่างแพร่หลายได้ในเวลาอันรวดเร็ว
ทั้งนี้ต้องยอมรับว่าแต่ละประเทศในเอเชีย มีการตื่นตัวกันมากับ Crowdfunding โดยประเทศจีนได้มีการออกกฎหมายออกมาแล้ว มีมูลค่าการระดมทุนเติบโตขึ้นรวดเร็ว อย่างเห็นได้ชัด สิงคโปร์เองคาดว่ากฎหมายกำลังอยู่ในไตรมาสสุดท้ายแล้ว ส่วนที่อินโดนีเซียเริ่มมี Platform ที่ได้รับอนุญาตแล้วถึง 6 บริษัท ในประเทศไทยเอง ก็มีกฎหมายออกมาแล้วเช่นกัน และกำลังจะมีกฎหมายลูกออกมาเร็ว ๆ นี้ ส่วนที่เกาหลี และฮ่องกง ก็มีการตื่นตัวมากเช่นเดียวกัน
Mr. Jason ยังให้ข้อมูลเสริมอีกว่า วิธีทำ Crowdfunding ให้ได้ผลว่า “ในการระดมย่อมไม่มีใครอยากเป็นคนแรก หรือเป็นหนูทดลอง เพราะฉะนั้นทันทีที่เราต้องการระดมทุนผ่าน Crowdfunding เราควรจะต้องโทรไปบอกเพื่อน ญาติพี่น้องว่าเราจะเริ่มระดมทุนในวันนี้ ให้ช่วยมาลงทุนนิดนึง จำนวนไม่มากก็ได้ ไม่ใช่ว่าขาดการติดต่อกับญาติ และเพื่อนฝูงไป ไม่มีใครรู้เลยว่าเราจะทำธุรกิจ การให้ข้อมูล และติดต่อกับคนใกล้ชิดเป็นเรื่องสำคัญ โลกของ Social media เป็นประโยชน์มากในการประชาสัมพันธ์ข้อมูล เพราะเรายังให้ข้อมูลมากเท่าใด ก็จะมีคนให้ความสนใจเพิ่มมากขึ้นเท่านั้น
สองคือแผนธุรกิจ มีไว้ให้ดูและทำตาม ซึ่งนักธุรกิจ หรือนักธุรกิจ Startups มักมีการเปลี่ยนแผนอยู่บ่อยครั้ง เป็นเรื่องธรรมดาที่นักธุรกิจหลาย ๆ ท่านก็ทราบดี แต่การเปลี่ยนแผนบ่อย ๆ ไม่ดีเลย สำหรับการระดมทุนผ่าน Crowdfunding แผนมีไว้ให้ทำตามแผน และต้องมีการรายงานอย่างต่อเนื่อง และทันทีที่มันไม่เป็นไปตามแผน อย่าเงียบไว้ต้องรีบแจ้งทันที และไม่ใช่เพียงแจ้งทางอีเมล หรือเป็นข้อความเท่านั้น ควรจะมีวีดีโอ มีรูปภาพมีข้อมูลที่ชัดเจนว่าทำไมการดำเนินงาน จึงไม่เป็นไปตามแผน เพราะนักลงทุนต้องการความโปร่งใส ซึ่งถือเป็นหัวใจสำคัญของการระดมทุนผ่าน Crowdfunding”
